ایننهمین تست زیست شناسی کنکور سراسری سال87 است. همانطور که قول داده بودم تک تک تست ها را با نکات مورد نیاز و مرتبط وذکر اشتباهات احتمالی بررسی خواهیم کرد.

 

"کروموزوم های کمکی…

1- همانندسازی وابسته به تکثیر سلولدارند

2- همگی توسط آنزیم ECOR1 بریده میشوند

3- حامل برخی ژن های کروموزوم اصلیمی باشند

4- ساختاری حلقوی دارند و در برخیباکتری ها یافت می شوند."

 

خوب، منظور از کروموزوم کمکی چیزی نیست جز ….

.

پلازمید، درواقع تست درباره ویژگی های پلازمید است :

 

تعریفپلازمید: DNA‌دو رشته ای حلقوی در سیتوپلاسم برخی باکتری ها که به صورتکمکی عمل کرده و حاوی برخی از ژن هایی است که به طور معمول در ژنوم اصلی باکتریوجود ندارد.

پس گزینه 4درست است…

 

اماسایر گزینه ها :

————————-

1- چون پلازمید دارای ژن تکثیر مستقل است، برای همانند سازیبه ژنوم اصلی وابسته نیست…درواقع باکتری هایی که پلازمید دارند ، بطور معمول یک DNA‌اصلی وچندین DNA‌کمکی (پلازمید)‌دارند ، چون سرعت تکثیر مستقل پلازمید از تکثیر DNA اصلی بیشتر است.

پس گزینه 1 نادرست است

2- آنزیم ECOR1‌ دارای جایگاه شناسایی اختصاصی بصورت GAATTC

                                                                        CTTAAG  است . هر مولکول DNA‌ که دارایچنین جایگاهی باشد می تواند تحت اثر این آنزیم قرار گرفته و بریده شود. ولی هیچدلیلی وجود ندارد که تمام پلازمید ها این جایگاه را داشته باشند!‌

3- در تعریف پلازمید هم عرض شد که اکثر ژن های پلازمیدی باژن های DNA‌اصلی متفاوت هستند.

 

و چند نکتهتکمیلی :

————————–

نکته 1- پلازمید از  DNA اصلی کوچکتر ولی تعداد آن در هر سلولباکتری بطور معمول بیشتر است.

 

نکته 2- همانطور که در بالا هم ذکر شد، تکثیر پلازمید برخلاف تکثیر DNA اصلی به تقسیم دوتایی وابسته نیست .

 

نکته 3- پلازمید ها در سیتوپلاسم براکنده اند ( البته قطعا دراطراف ناحیه نوکلوئیدی فراون ترند…چرایش را بگذارید برای دانشگاه ! انشاالله !)و به طور معمول از داخل به غشاء سلول باکتری متصل نمی شوند     ، اما DNA اصلی در ناحیه نوکلوئیدی است و ازسطح داخل به بخشی از غشاء سلولی متصل است.

 

نکته 3-  پلازمید ها از DNA اصلی باکتری کوچکترند، پس از نظرمقادیر زیر کمتر از DNAاصلی هستند:

            الف-تعداد نوکلئوتید ، باز آلی ، فسفات، قند دزاکسی ریبوز(پنتوز) ،  ب- تعدا پیوند فسفو دی استر و هیدروژنی

            ج-تعداد حلقه های شیمیایی ( چه نیتروژندار مربوط به بازها و چه بدون نیتروژن مربوطبه قند ها)

            د-تعداد پله ( ولی تعداد نرده برابر است……)

            ه-تعداد بار منفی ، وزن مولکولی  و در نتیجه، فاصله از قطب مثبت طی الکتروفورز

 

البته می دانم که همه شما این ها را می دانید !‌منتها تمرینبود …

 

نکته 4- برخی از ژن های پلازمیدی عبارتند از :

            الف-ژن تکثیر مستقل ( در تمام پلازمید ها)

            ب-ژن مقاومت به آنتی بیوتیک ( در برخی پلازمید ها)

            ج-ژن تولید پیلی ( در برخی پلازمید ها )

 

چند یادآوری :

————————

 

یادآوری1=  ازپلازمید در مهندسی ژنتیک به عنوان وکتور( حامل) ژن خارجی( مطلوب) استفاده می شود.به عنوان مثال از پلازمید Ti‌ برای انتقال صفات مطلوب به گیاهان دو لپه استفادهمی شود. منتها اول باید ژن القاء کننده تومور را از آن خارج کرد( با استفاده ازاندو نوکئاز..یا همان محدود کننده ) و سپس ژن مطلوب را وارد کرد( با استفاده ازلیگاز)

و البته گیاهان تک لپه مثل گندم زبان خوش ( پلازمید Ti) سرشان نمی شود و باید به زور تفنگ ژنی ، ژن مطلوب تکثیر شده را به سلول آن ها وارد کرد! 

 

یادآوری2=اگر خاطرتان باشد، باکتری هایسرده های مختلف می توانستند ژن های مقاومت به آنتی بیوتیک برا از راه هم یوغی (کونژوگاسیون) مبادله کنند  که نقش پلازمیددر این امر بسیار زیاد است ، چون هم دارای ژن سازنده پیلی است و هم دارای ژنمقاومت به آنتی بیوتیک است..

**********************************************

پرسش : برایاستفاده از تفنگ ژنی، بطور معمول از کدام سلول های گیاه ( مثلا گندم) استفاده میشود؟ چرا؟